July 21, 2020

Τι έκανες στη Σύνοδο, Κυριάκο;

Στο προηγούμενο (για την ακρίβεια στο πρώτο) άρθρο μου για το Amvrakia News έγραφα πως «το καλοκαίρι θα είναι “ζεστό”. Κι αυτό γιατί ο Ερντογάν θα θελήσει πιθανότατα να πετύχει τις επιδιώξεις του πριν τις αμερικανικές εκλογές που γίνονται τον προσεχή Νοέμβριο. Μια ενδεχόμενη ήττα του Τραμπ θα επιφέρει μια πιο δραστήρια Αμερική στα τεκταινόμενα της Μεσογείου και είναι φυσικό ο Τούρκος πρόεδρος να σπεύσει να πιάσει στασίδι πριν από μια τέτοια εξέλιξη».

Μία μόλις εβδομάδα μετά, η Τουρκία διαμορφώνει συνθήκες που παραπέμπουν ευθέως σε θερμό επεισόδιο.

Βέβαια, οι αμερικανικές εκλογές είναι μία μόνο οπτική σε έναν εξαιρετικά πολύπλοκο κόσμο. Εξίσου σημαντικός, στα όσα συμβαίνουν στο Αιγαίο, είναι και ο ρόλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και χωρών όπως η Γερμανία, καθώς καθόλου τυχαία όλα αυτά συμβαίνουν μία μόλις μέρα μετά τη λήξη της τετραήμερης Συνόδου Κορυφής.

Μια Σύνοδος που είχε ως κεντρικό θέμα την οικονομία, αλλά ως είθισται συζητιούνται όλα.

Και ναι, συμφωνούμε πως ο Έλληνας πρωθυπουργός έκλεψε τις εντυπώσεις με τη μάσκα του, αλλά με την “ταμπακιέρα” τι γίνεται; Επί της ουσίας τίποτα, κι αν θέλουμε να είμαστε ειλικρινείς, η Ελλάδα έφυγε διπλά ηττημένη από τη Σύνοδο. Στα της οικονομίας, μειώθηκε το ποσό της επιχορήγησης που θα λάβουμε από την ΕΕ και αυξήθηκε το ποσό των δανείων, ένα σενάριο που καμιά χώρα του οικονομικά σπαρασσόμενου Νότου δεν ήθελε, εκτός ίσως από την… Ελλάδα.

Στα ελληνοτουρκικά φαίνεται πως -επίσημα τουλάχιστον- δεν συζητήθηκε τίποτα και οι όποιες συζητήσεις αναβλήθηκαν για τον Σεπτέμβρη. Μία μέρα μετά, εκδίδεται η τουρκική NAVTEX, αποπλέουν πολεμικά πλοία από το Ακσάζ και τουρκικά μαχητικά υπερίπτανται του Καστελόριζου.

Η Τουρκία θέτει τις βάσεις για να πάρει αυτό που διεκδικεί. Η τακτική της μέχρι στιγμής είναι εξόφθαλμη και εντελώς απλοϊκή. Ανακοινώνει τις ενέργειές της μέρες, εβδομάδες ή και μήνες πριν και έπειτα τις υλοποιεί, πάντα με τη συνοδεία των απαραίτητων συμβολισμών. Μάλιστα, η σημερινή ένταση στο Αιγαίο και η ανακοίνωση ερευνών εντός της ελληνικής υφαλοκρηπίδας πρέπει να συνδέεται όχι μόνο με τη λήξη της Συνόδου, όπου καμία απόφαση εναντίον της δεν πάρθηκε, αλλά ΚΑΙ με την παρουσία σήμερα στην Ελλάδα του Γερμανού υπουργού Εξωτερικών, Χάικο Μαας. Το μήνυμα είναι σαφές (αν και ερμηνεύεται ποικιλοτρόπως): Κάνουμε ό,τι κάνουμε, παρουσία της Γερμανίας.

Η ελληνική τακτική από την άλλη, είναι τουλάχιστον προβληματική.

Και τι θέλετε να κάνουμε; Να στείλουμε τα παιδιά μας σε πόλεμο; Αναρωτιούνται σήμερα πολλοί. Μακριά από μένα οποιαδήποτε πολεμό- ή πατριδό ή οποιασδήποτε άλλης μορφής καπηλεία. Το ερώτημα όμως είναι, κάναμε ό,τι χρειαζόταν (για να μην κάνουμε ό,τι χρειαστεί, όπως έλεγε πριν λίγο καιρό ο Κυριάκος Μητσοτάκης); Η απάντηση δεν μπορεί παρά να είναι όχι.

Ο Έλληνας πρωθυπουργός προχώρησε στην (προφανώς στρατηγική και όχι τυχαία) επιλογή να μην παραβρεθεί στη συνάντηση των χωρών του Νότου. Χώρες με τις οποίες μας συνδέουν όχι μόνο οικονομικά ζητήματα, καθώς γονατισμένες από την δεκαετή κρίση οδηγούμαστε ξανά σε νέες μνημονιακές πολιτικές του ευρωπαϊκού Βορρά, αλλά και ζητήματα εξωτερικής πολιτικής που σχετίζονται άμεσα με την Τουρκία.

Μην ξεχνάτε άλλωστε πως στη Μεσόγειο κάνουν επίσης έρευνες Γάλλοι και Ιταλοί. Μην ξεχνάτε πως η Γαλλία είναι η μόνη “μεγάλη δύναμη” που είναι εμφανώς δυσαρεστημένη από τις κυριαρχικές βλέψεις της Τουρκίας στην περιοχή. Μην ξεχνάτε επίσης πως αν η Ελλάδα θεωρεί πως η Τουρκία κρατάει τα κλειδιά του μεταναστευτικού και προσφυγικού ζητήματος, το ίδιο θεωρούν Γαλλία και Ιταλία, καθώς και αυτές αποτελούν χώρες υποδοχής και ειδικά η παρουσία της Τουρκίας στη Λιβύη (και ο συνεχιζόμενος εμφύλιος) τις κάνει να ανησυχούν πως οι προσφυγικές και μεταναστευτικές ροές θα αυξηθούν εκ νέου το επόμενο διάστημα με κύριους αποδέκτες τις συγκεκριμένες δύο χώρες.

Όπως πολύ σοφά αναφέρει το ρητό, στην εξωτερική πολιτική δεν υπάρχουν φιλίες ούτε συμμαχίες. Υπάρχουν μόνο κοινά συμφέροντα. Όταν εμείς αρνούμαστε να συζητήσουμε τα κοινά μας προβλήματα με χώρες όπως η Γαλλία και η Ιταλία και ποντάρουμε όλα μας τα λεφτά στη Γερμανία, μια χώρα που συνδέεται εδώ και δεκαετίες με ισχυρούς οικονομικούς και διπλωματικούς δεσμούς με την Τουρκία, τότε οι σημερινές εξελίξεις (παρόντος στην Ελλάδα του Γερμανού ΥΠΕΞ) δεν πρέπει να προκαλούν καμία απολύτως εντύπωση.

Σε κάθε περίπτωση το μέλλον μοιάζει προδιαγεγραμμένο. Η Τουρκία θα συνεχίσει να κλιμακώνει, “μετρώντας” έτσι τις επιχειρησιακές μας αδυναμίες, μιας και τις διπλωματικές τις γνωρίζει ήδη. Στόχος της θα είναι να μας φέρει σε τόσο άβολη θέση, ώστε να καθίσουμε στο επίσημο τραπέζι των διαπραγματεύσεων (ανεπίσημα έχουμε καθίσει ήδη) με διαιτητές ποιους άλλους, τους κοινούς μας φίλους Γερμανούς.

Leave a Reply

%d bloggers like this: