January 26, 2021

Οι “κινηματογραφικές” περιπέτειες του Σήφη Βαλυράκη στα χρόνια της Χούντας

Όπως έχει γίνει γνωστό, νεκρός βρέθηκε στις 24 Ιανουαρίου στον Ευβοϊκό κόλπο (στα ανοιχτά της Ερέτριας) ο Σήφης Βαλυράκης, ιστορικό στέλεχος του ΠΑΣΟΚ και αρκετές φορές υπουργός και υφυπουργός των κυβερνήσεων του Ανδρέα Παπανδρέου.

Σύμφωνα με τις πρώτες ενδείξεις της ιατροδικαστικής εξέτασης, ο θάνατός του επήλθε κατόπιν κάποιου χτυπήματος στο κεφάλι, ίσως και από την προπέλα του φουσκωτού σκάφους στο οποίο επέβαινε, καθώς ο Χανιώτης πολιτικός είχε βγει για ψάρεμα κοντά στο μικρό νησί Πεζονήσι.

Με αφορμή τη δυσάρεστη είδηση του θάνάτου του, ανατρέχουμε πίσω στα χρόνια της Χούντας για να θυμηθούμε τις απίστευτες, σχεδόν κινηματογραφικές, περιπέτειες του Σήφη Βαλυράκη κατά τη διάρκεια της ιδιαίτερα ζωηρής αντιδικτατορικής του δράσης.

 

Ο “Αρσέν Λουπέν” του ΠΑΚ

Γιός του διακεκριμένου αξιωματικού του Ελληνικού Στρατού, Γιάννη Βαλυράκη (ο οποίος πολέμησε στον Ελληνοϊταλικό Πόλεμο και κατά τη διάρκεια της κατοχής προσχώρησε στο ΕΑΜ, επιδεικνύοντας έντονη αντιστασιακή δράση και αποκτώντας τον τίτλο του λοχαγού του ΕΛΑΣ, ενώ δυο δεκαετίες αργότερα πολιτεύτηκε με την Ένωση Κέντρου του Γεωργίου Παπανδρέου), ο Σήφης έμελλε να βαδίσει στα χνάρια του πατέρα του τόσο σε ακτιβιστικό όσο και σε πολιτικό επίπεδο.

Στα χρόνια της Χούντας, ο νεαρός τότε Σήφης Βαλυράκης συμμετείχε στο Πανελλήνιο Απελευθερωτικό Κίνημα, την αντιδικτατορική οργάνωση που είχε ιδρύσει ο γιός του Γεωργίου Παπανδρέου, Ανδρέας. Μάλιστα, υπήρξε μέλος και του λεγόμενου “ένοπλου τμήματος” του ΠΑΚ, καθώς ήταν ανάμεσα στους 8 συλληφθέντες που τον Μάη του 1971 κατηγορήθηκαν από το Απριλιανό καθεστώς για κατοχή και χρήση εκρηκτικών υλών.

Προηγουμένως, θεωρούνταν καταζητούμενος επί μια τριετία για βομβιστικές επιθέσεις, χωρίς ωστόσο να ανακαλυφθούν τα ίχνη του. Όταν πια συνελήφθη, οδηγήθηκε στις φυλακές του ΕΑΤ-ΕΣΑ (Ειδικό Ανακριτικό Τμήμα της Ελληνικής Στρατιωτικής Αστυνομίας), στα πιο “φημισμένα” δηλαδή κρατητήρια εκείνης της περιόδου, όπου και βασανίστηκε επανειλημμένα.

Εκεί, κατόρθωσε κάτι που έμοιαζε αδιανόητο: έκοψε τα κάγκελα του κελιού του και στη συνέχεια προκάλεσε βραχυκύκλωμα στο ηλεκτρικό δίκτυο των φυλακών, καταφέρνοντας τελικά να αποδράσει, πηδώντας από ταράτσα σε ταράτσα. Για τις επόμενες δύο εβδομάδες, βρισκόταν στην Αθήνα, αναζητώντας κάποιο κρησφύγετο και παρόλο που αρκετοί προσφέρθηκαν να τον βοηθήσουν οικονομικά, κανείς δεν δέχθηκε να τον υποθάλψει, μιας και αποτελούσε έναν από τους πιο διαβόητους καταζητούμενους της δικτατορίας.

Έτσι λοιπόν, στην προσπάθειά του να αποφύγει μια ενδεχόμενη δεύτερη σύλληψη από τους χουντικούς, δοκίμασε να διαφύγει στην τότε ενωμένη Γιουγκοσλαβία του σοσιαλιστή στρατάρχη Τίτο, όπου και θα έβρισκε ασφαλές καταφύγιο. Για να το καταφέρει, ανέβηκε στην οροφή ενός τρένου με κατεύθυνση τα γιουγκοσλαβικά εδάφη.

Για κακή του τύχη, το τρένο σταμάτησε στα σύνορα, προκειμένου να ανεφοδιαστεί και υπό το φως των προβολέων που υπήρχαν στα ελληνικά στρατιωτικά φυλάκια, ο Βαλυράκης έγινε αντιληπτός και συνελήφθη. «Δεν αναγνωρίζω το δικτατορικό καθεστώς, παλεύω για την αποκατάσταση της δημοκρατικής νομιμότητας. Αισθάνομαι αιχμάλωτος με υποχρέωση να δραπετεύσω. Αφιερώνω τη σκέψη και τον χρόνο μου σε αυτό», θα πει ενώπιον του Στρατοδικείου.

Οδηγήθηκε στις φυλακές της Κέρκυρας, όμως απέδρασε ξανά και κολύμπησε μέχρι την Αλβανία, με τα ρούχα του σε μια νάιλον σακούλα, ώστε να μείνουν στεγνά και αλειμμένος με βούτυρο που είχε κλέψει από το μαγειρείο των φυλακών, ώστε να αντέξει το κρύο.

Ωστόσο, το κομμουνιστικό καθεστώς του Εμβέρ Χότζα τον αντιμετώπισε με καχυποψία, θεωρώντας πως είναι κατάσκοπος της Χούντας. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να του επιβληθεί ποινή τριετούς καταναγκαστικής εργασίας σε στρατόπεδο στο Φίερι. Για τους δικούς του ανθρώπους, θεωρούνταν αγνοούμενος, καθώς κανείς δεν ήξερε τι είχε συμβεί μετά την απόδρασή του από την Κέρκυρα. Τα γράμματα που έστελνε στην Ελλάδα, δεν έφταναν ποτέ, ώσπου κάποιοι συγκρατούμενοί του τον συμβούλευσαν να χρησιμοποιεί γραμματόσημα με τη μορφή του Χότζα.

Το επόμενο γράμμα του, θα έφτανε στα χέρια της μητέρας του και κάπου εκεί η περιπέτεια θα λάμβανε τέλος. Κι αυτό γιατί ο Ανδρέας Παπανδρέου σύντομα θα ενεργοποιούσε τις υψηλές διασυνδέσεις του με το διεθνές Μαοϊκό κίνημα, στη σφαίρα επιρροής του οποίου βρισκόταν και η Αλβανία του Χότζα. Κατόπιν εισήγησης του πρίγκιπα της Καμπότζης, Σιχανούκ, αξιωματούχοι της μαοϊκής Κίνας θα ζητούσαν από την Αλβανία την απελευθέρωση του “τολμηρού” Σήφη Βαλυράκη. Όπερ και εγένετο.

Ύστερα από συλλήψεις, διώξεις και πολλές απόπειρες απόδρασης ο Σ. Βαλυράκης ήταν πια ελεύθερος και φιλοξενούμενος στο σπίτι της Αμαλίας Φλέμινγκ στη Ρώμη, ενώ δεν θα αργούσε η στιγμή που θα έβλεπε τους Συνταγματάρχες στη θέση των κατηγορουμένων. Με την πτώση της Χούντας, εντάχθηκε στο ΠΑΣΟΚ, με το οποίο και εκλεγόταν βουλευτής Χανίων συνεχόμενα από το 1977 μέχρι και το 2000, ενώ επέστρεψε στο συγκεκριμένο αξίωμα για μία θητεία το 2009, στην πορεία του Γιώργου Παπανδρέου προς την πρωθυπουργία.

Το υπόλοιπο της ζωής του ήταν μάλλον ήρεμο, με εξαίρεση την 1η Φεβρουαρίου του 2009, όταν και κρατήθηκε από τις αμερικανικές αρχές, αμέσως μετά την άφιξή του στο αεροδρόμιο της Νέας Υόρκης, καθώς η βίζα του ανακλήθηκε κατά τη διάρκεια της πτήσης. Αιτία; Το γεγονός πως ο “Αρσέν Λουπέν” του ΠΑΚ θεωρούνταν για χρόνια από τους Αμερικανούς ως “προστάτης” της ένοπλης οργάνωσης «17 Νοέμβρη», κατηγορία που ποτέ δεν αποδείχθηκε.

 

 

 

 

Leave a Reply

%d bloggers like this: